Wie de optionele Windows 11-update KB5074105 heeft laten installeren, is er misschien al tegenaan gelopen: als je na installatie de opslaginstellingen opent, krijgt je voortaan een administratorprompt te zien en moet je de actie als admin voltooien. Microsoft bevestigt dat die extra beveiliging bewust is toegevoegd. Tegelijk lijkt de update echter ook iets stuk te maken: tijdelijke updatebestanden verwijderen, lijkt niet meer mogelijk.
KB5074105 verscheen op 29 januari en installeert zich niet automatisch. Toch hebben veel gebruikers de update binnengehaald, omdat ze onder meer het hardnekkige zwarte-schermprobleem bij Nvidia-GPU’s oplost en ook bugs in het Startmenu aanpakt. Na de update valt meteen iets op. Ga je naar Instellingen > Systeem > Opslag, dan verschijnt er plots een bekende UAC-melding: “Wilt u toestaan dat deze app wijzigingen aan uw apparaat aanbrengt?” Dat was vroeger niet het geval.
Microsoft bevestigde aan dat dit geen fout is, maar een bewuste keuze. Door Opslaginstellingen strenger te beveiligen, wil het bedrijf voorkomen dat standaardgebruikers, achtergrondprocessen of kwaadwillige software toegang krijgen tot beschermde systeembestanden.
Tijdelijke bestanden missen cruciale opties
Die extra beveiliging heeft echter een ongewenst neveneffect. Hoewel de Opslagpagina na bevestiging netjes laadt, blijkt het onderdeel Tijdelijke bestanden niet langer alle opruimopties te tonen. Met name Windows Update-opruiming, maar ook bepaalde stuurprogramma- en systeemgerelateerde mappen, ontbreken volledig in het overzicht. Zelfs na het vernieuwen van de scan verschijnen ze niet meer. Daardoor lijkt het onmogelijk om via de Instellingen nog oude updatebestanden te verwijderen.
Opvallend genoeg is de functionaliteit niet volledig verdwenen. Wie Schijfopruiming opent en daar kiest voor Systeembestanden opschonen, ziet de ontbrekende opties wel nog verschijnen. In onze test dook Windows Update-opruiming daar probleemloos op, samen met upgrade-logbestanden. Dat wijst erop dat de pagina Tijdelijke bestanden in de Instellingen nu in een niet-verhoogde context scant. Zonder verhoogde rechten kan Windows die gevoelige locaties niet betrouwbaar uitlezen of aanbieden voor verwijdering, waardoor ze simpelweg verborgen blijven. Schijfopruiming draait wél met verhoogde rechten en kan die bestanden dus nog steeds zien én wissen. Volgens Windows Latest verdwijnen via KB5074105 onder meer Windows Update-bestanden, apparaatdrivers en andere admin-only categorieën uit het overzicht.
Wie KB5074105 niet installeert (of de update weer verwijdert) ziet meteen het verschil. In dat geval detecteert de pagina Tijdelijke bestanden opnieuw alle opruimopties, inclusief Windows Update-opruiming. Het probleem lijkt dus rechtstreeks gelinkt aan deze specifieke update.
Nog meer veranderingen in deze build
KB5074105 maakt deel uit van Windows 11 Build 26200.7705, die nog meer nieuwigheden introduceert. Zo rolt Microsoft stilaan de functie Cross Device Resume uit, te beginnen met Android-apps. Speel je bijvoorbeeld muziek af op Spotify op je smartphone, dan kan je die via de taakbalk op je pc meteen hervatten. Ook documenten in Microsoft 365 kunnen naadloos verder geopend worden. Ondersteuning is voorlopig wel beperkt tot bepaalde Android-fabrikanten zoals Samsung, Xiaomi, OPPO en Honor. iPhone-gebruikers vallen buiten de boot.
Daarnaast bevestigde Microsoft dat Smart App Control voortaan aan- en uitgeschakeld kan worden zonder een schone Windows-installatie. In theorie verschijnt de optie nu onder Windows-beveiliging > App- en browserbeheer. In de praktijk lijkt die wijziging nog niet overal actief. Zelfs met KB5074105 geïnstalleerd is de schakelaar bij sommige systemen nog steeds grijs of volledig afwezig. Microsoft rolt de functie gefaseerd uit, wat het lastig maakt om exact te zeggen wanneer iedereen er toegang toe krijgt.
Herinnert zich nog perfect het opstartdeuntje van Windows 95. Nostalgische ziel die tegelijk graag op de hoogte blijft van de evoluties in techland. Ziet Windows, een iPhone en Google-apps als de ideale combinatie.
