Een computersysteem heeft het niet onder de markt… Zijn er geen hackers of malware die het belagen, dan krijgt het vroeg of laat wel met hardwarefalen, bugs of incompatibele programma’s af te rekenen. Nu kan je alle onderdelen zelf regelmatig uitspitten op mogelijke problemen of risico’s maar je kan hiervoor ook de hulp inroepen van een gratis tool als ESET SysInspector (ESI).

STAP 1 / Opstart

Je vindt ESI op www.eset.com/nl/ondersteuning/sysinspector. De knop Download ESET SysInspector brengt je naar een pagina waar je eerst het gewenste besturingssysteem aanduidt. Mocht je niet weten of je met een 32-bits of 64-bitssysteem werkt: dat lees je af bij Type systeem via de toetscombinatie Win+Pause. Je kan tevens de gewenste taal selecteren, maar jammer genoeg zit Nederlands daar niet bij. Het gedownloade exe-bestand start je met een dubbelklik op. De tool begint meteen aan de analyse: een proces dat, afhankelijk van je systeem, enkele minuten in beslag kan nemen.

 

STAP 2 / Risiconiveaus

Zodra ESI geheel is doorgestart, krijg je een venster met enkele panelen te zien. Links merk je het achttal rubrieken op dat het programma heeft onderzocht. Alle rubrieken hebben hun kleuren die ongeveer overeen komen met de kleuren van de schuifbalk rechtsboven: van groen (niks aan de hand) over oranje tot rood (potentieel risico). Deze schuifbalk werkt meteen als een filter: naarmate je de schuifknop naar rechts verplaatst, krijg je alleen de rubrieken te zien met items die aan dat risiconiveau beantwoorden.

 

STAP 3 / Detaillering

Ook het uitklapmenu bij Detail werkt als een filter, maar dan op een ander niveau. Hier bepaal je namelijk welke rubrieken je te zien krijgt. Kies je voor Basic, dan focust ESI op die rubrieken waar je het meeste kans hebt om een oorzaak voor eventuele problemen te vinden. De optie Medium toont je ook minder evidente informatie en met Full – de standaard – krijg je alles te zien. Een goede start voor een diagnose lijkt me de volgende combinatie: stel de schuifbalk in op Risk level 6-9 en Detail op Medium. Op deze manier kan je sneller focussen op de meest risicovolle items en betrek je er tevens de rubriek Drivers bij, want knelpunten tref je toch vaak ook op het niveau van de stuurprogramma’s aan.

 

STAP 4 / Analyse

Let ook goed op de statuskolom. In veel gevallen zal je hier Unknown aantreffen. Dat betekent weinig meer dan dat ESI met dat item niet vertrouwd is. Zo’n item verdient je nadere aandacht, maar houdt niet in dat je het bijhorende bestand zonder meer moet verwijderen! Om welk bestand het gaat, verneem je trouwens wanneer je dit item selecteert: de nodige informatie verschijnt dan in het paneel rechtsonder.

 

STAP 5 / Research

Stel, je krijgt (zoals ikzelf op mijn testsysteem) met twee “verdachte” items af te rekenen – een onbekende driver en een onbekend programma dat via de Windows Taakplanner wordt opgestart – en je hebt geen idee wat die precies uitvoeren. Een goed vertrekpunt is dan het contextmenu bij Internal Name te openen (in het rechterpaneel) en daar Search Online te selecteren; in de bijhorende zoekopdracht verwijder je dan best zelf eerst de zoekterm ‘internal name’. De kans is groot dat die speurtocht je een goed idee geeft om welke (koosjere?) software het precies gaat. Houd er wel rekening mee dat ESI een zinvolle aanvulling is op je antivirustool, maar die zeker niet vervangt!